Posts

Ruzie om een meisje

Afbeelding
Het notarieel archief van Texel is een rijke bron. Af en toe worden er verklaringen afgelegd over ruzies en vechtpartijen. Dergelijke incidenten speelden zich vrijwel altijd af onder invloed van drank, vaak in het holst van de nacht. Op 14 februari 1762 werd er in Oosterend gedanst ten huize van kastelein Anthonij Dalmeijer. Aanwezig waren ondermeer de 20-jarige Dirk Jacobsz Stark, zijn leeftijdgenoot Willem Jansz de Leeuw en de 18-jarige Gerrit Kuijper. Ook Claas Jacobsz Bakker uit Nieuweschild, een zoon van de commandeur Jacob Claasz Bakker, was in de kroeg. Hij danste met Barber Teunis, de dochter van Teunis Driever oftewel Teunis Drijver. Nadat ze samen twee deuntjes gedanst hadden, ging Barber naar buiten. Volgens aloud gebruik moest een meisje drie deuntjes dansen met degene die haar ten dans vroeg. Claas liep haar dus na, omdat hij nog een dansje tegoed had. Jan Willemsz Koppen liep ook meteen naar buiten, met een fles en een kelk in de hand. De precieze toedracht is niet ...
Een reactie posten
Lees meer »

Gouden ring

Afbeelding
Als je onderzoek doet naar je voorouders, kom je soms ook minder mooie zaken tegen. Milde overtredingen zoals bijvoorbeeld het op de dijk zetten van afval en soms ook ernstiger misdaden. Als het Hoge Militaire Gerechtshof in Utrecht er aan te pas kwam, was er vermoedelijk iets ernstigers aan de hand. Zo ook in de onderstaande kwestie. Johannes Klaassen werd in 1859 geboren in Den Hoorn als zoon van Willem Klaassen en Hiltje Smit. In de jaren ’80 van de negentiende eeuw was de armoede groot op Texel. Veel eilandbewoners zochten hun heil elders. Vrijwel alle Klaassens verlieten het eiland en vertrokken in verschillende richtingen. Willem en zijn vrouw vestigden zich in 1887 in Den Helder. Hun kinderen waren al eerder uitgezworven. Johannes ging naar Velsen, Amsterdam en mogelijk nog meer plaatsen. In november 1892 was hij in ieder geval gehuisvest in de kazerne te Willemsoord. Hij was marinier 3e klasse in de 3e compagnie van het 2e bataljon van het Korps Mariniers. Een collega marin...
Een reactie posten
Lees meer »

Lijst stemgerechtigden 1798

  Lijst der Stemgeregten Burgers op Texel 15-4-1798 aan den Burg Adam Kalf Poulus Roeper Reier Kikkert Hend. k   Jansz Groot Pieter Scheepers Meind. t Weeseman Reijer Zijm Dirk Reijndersz Klaas Smit Frans Roos Geert Michielsz Pieter Sijbrandsz Keijzer Jan Corn. Petten Jan Fransz Ratelaar Jacob Jelisz Verberne Jan van Heerwaarden Cornelis Koeman Cornelis van Heerwaarden Cornelis Tulp Pieter Jacobsz Verberne Frans Ratelaar Lambertus Feijs Arie Hilleb. Graaf Pieter Jac. Keesom Jan Rense G.C.W. Reinbach Sijmon Dijt Simon Gerbrandz Zoetelief Andreas van Weerd Antonie de Groot Jan Burger Jan Scheepers Pieter Sluijsman Sijmon Kwast Gerrit Ponse Gerrit Kooijman Cornelis P. Verberne Gerrit Hartog Jacob Jansz Verberne Corn. Huijsman Cornelis Vlaming Jan Jac. Verberne Pieter Hassing Hend. k Dijt Cornelis Rijndersz Isbrand Scheepers Cornelis Zoetelief Sijmon Zoetelief Jacob Pietersz Ver...
Een reactie posten
Lees meer »

Referendum 1798

Afbeelding
In 1798 konden de Nederlandse burgers stemmen per referendum over de Staatsregeling voor het Bataafsche Volk. Ze stemden er mee in en daarmee was de eerste Grondwet een feit. Ook op Texel konden de Stemgeregten Burgers zich laten registreren en hun namen zijn bewaard gebleven. Een mooi document natuurlijk, al staan er slechts enkele honderden mensen op deze Texelse lijst. Er waren namelijk nogal wat beperkende factoren, die lokaal soms wat anders werden opgevat: Alleen mannen vanaf 20 jaar Minimaal twee jaar vaste verblijfplaats voorafgaand aan het referendum Met uitzondering van wie geen burgerrechten had, in de gevangenis zat, onder curatele stond, failliet was, “pro deo” leefde in tehuizen (arm of bejaard) of anderszins afhankelijk was van armenkassen. Onduidelijkheid rond dienstbaar personeel In de praktijk waren militairen ook uitgezonderd, kregen geen toestemming om de kazerne te verlaten enz. Verder mochten vreemdelingen stemmen als ze minimaal tien jaar een ...
Een reactie posten
Lees meer »

Eigenaars van "De Enchuijser Maagd"

Afbeelding
Naar aanleiding van het verschijnen van ons boek over Oudeschild worden er allerlei vervolgvragen gesteld door lezers van het boek. Soms is dat een aanleiding om nog eens goed naar een bepaald stukje tekst te kijken. In dit geval gaat het om een Amsterdamse familie waarvan drie opeenvolgende generaties de eigenaar zijn van De Enchuijser Maagd . Veel herbergiers in Oudeschild kwamen van de overkant, hadden hun roots dus niet in het dorp. Dat gold zeker voor Coenraad Goversz. Hij trouwde in 1693 in Amsterdam met Hilletje Jans Sonnevanger. Voor zover het ons bekend is, bleef de hoofdstad zijn woonplaats. Maar hij had wel iets met het eiland. Bij zijn ondertrouwinschrijving staat vermeld dat hij kaagschipper op (lees: naar) Texel was. Hij kwam trouwens van 't Hooge Veen en zijn verloofde kwam uit Meppelt. Beiden woonden op de Brouwersgracht, vlakbij de Texelse kade dus. Of hij langere tijd op Texel was, valt te betwijfelen. Er zijn in ieder geval vele vermeldingen in het Amsterdams...
Een reactie posten
Lees meer »

Boekpresentatie

Afbeelding
In de mooie Zeemanskerk van Oudeschild hebben mijn broer Thijs en ik op 7 juni 2025 ons tweede boek Kroegendorp, loodsendorp, zeemansdorp - Oudeschild voor 1900 gepresenteerd. Met veel plezier hebben we twee keer een lezing gehouden en daarna ook aardig wat mensen gesproken. Er waren bezoekers van heel dichtbij uit het dorp, maar ook mensen die het hele land hebben doorkruist om naar Texel te komen. Nog geen dag later stond er op de site over Brakestein een lovend blogje online en een tweede bericht waarin allerlei dwarsverbanden worden gelegd. Daarbij is het boek over Oudeschild gebruikt, maar ook ons eerste boek over Den Burg en een aantal andere bronnen. Aanbevelenswaardig! Ondertussen zijn er nog zo'n 70 boeken die verstuurd moeten worden naar voorinschrijvers en dat gaat tussen de bedrijven door. Nog eventjes geduld dus, jullie boek komt eraan. Er zijn nog een aantal exemplaren te koop bij het Open Boek en de museumwinkel van Kaap Skil voor 35 euro. Wij hebben ge...
Een reactie posten
Lees meer »

Kroegendorp, loodsendorp, zeemansdorp: Oudeschild voor 1900

Afbeelding
Na tientallen jaren archiefonderzoek publiceren Thijs en Miriam Klaassen het boek “Kroegendorp, loodsendorp, zeemansdorp: Oudeschild voor 1900”. In dit rijk geïllustreerde boek geven zij een uitgebreide beschrijving van de ontstaansgeschiedenis van het dorp vanaf het prille begin rond 1625 tot het eind van de negentiende eeuw. Er is veel nieuwe informatie over de geschiedenis van Oudeschild aan het licht gekomen. Het boek vertelt het fascinerende verhaal van het dorp, waar het in de eerste periode wemelde van de kroegen en herbergen. Deze werden druk bezocht door de vele zeelieden die op de “Rede van Texel” moesten wachten om in konvooi naar verre oorden uit te varen. Later vestigden zich vele tientallen loodsen in Oudeschild, die niet alleen hielpen bij het in- en uitvaren van de schepen, maar ook allerlei hand-en-spandiensten op de Rede verrichtten. Op het hoogtepunt woonden er meer dan honderd loodsen in het dorp. In de negentiende eeuw was de tijd van de loodsen snel voorbij...
Een reactie posten
Lees meer »