Wetsovertreders (1)

Het Noord-Hollands Rijksarchief heeft de registers van inschrijving van de gevangenen in het huis van bewaring van Den Helder in de periode van 1867 tot 1887 online staan. Hieronder vind je een selectie van Texelse wetsovertreders uit inventarisnummer 5. Het gaat om meest kleine vergrijpen, waarbij de overtreder waarschijnlijk de keus had tussen een boete of vrijheidsberoving. Ik pretendeer overigens geen volledigheid, uit mijn aantekeningen valt niet meer op te maken of ik alle Texelaars heb genoteerd destijds.

• Pieter Gomes, 26, ongehuwd, zoon van Pieter Gomes en Martje Krijnen, geboren Texel, wonend Den Helder, rk, 1m72, slachtersknecht, blond haar, blauwe ogen, kwam in het huis van bewaring terecht wegens diefstal in dienstbaarheid, onveroordeeld, op 12-11-1870 naar Alkmaar getransporteerd.
• Klaas Luitze, zoon van Hendrik Luitze en Dieuwertje Bremer, geboren en wonende Texel, 18, arbeider, gereformeerd, 1m65, blond haar, blauwe ogen, werd veroordeeld tot een dag gevangenisstraf wegens moedwillige mishandeling. Hij werd op 14 december 1870 ingeschreven, en op 15 december uitgeschreven.
• Hendrik Roeper, zoon van Cornelis Roeper en Geertje Dekker, geboren Texel, wonend Amsterdam, 29, ongehuwd, zeeman, doopsgezind, 1m70, blauwe ogen, blond haar, aangehouden wegens diefstal en veroordeeld. Op 5-1-1871 naar Alkmaar getransporteerd.
• Kleis Wetstein, zoon van Cornelis Wetstein [lees: Wetsteen] en Leentje Kraneburg, geboren en wonend Texel, 28, ongehuwd, arbeider, gereformeerd, 1m65, blauwe ogen, blond haar, zat van 15 tot 17 maart 1971 gevangen wegens moedwillige mishandeling.
• Guurtje Dros, dochter van Pieter Dros en Trijntje Timmer, geboren en wonend Texel, 57, gehuwd, gereformeerd, 1m57, blauwe ogen, donkerblond haar, zat van 13 tot 14 april 1871 gevangen wegens hoon.
• Pieter Bakker, zoon van Jacob Bakker en Jannetje Koning, 47, geboren en wonend Texel, gehuwd, veehouder, gereformeerd, 1m66, blauwe ogen, blond-grijs haar, zat van 26 tot 27 april 1871 gevangen wegens "het te Texel met opzet laten lopen van vee op een anders in de oogst staande grond".
• Jan Sterk, zoon van Gerrit Sterk [lees: Stark] en Guurtje Dros, geboren en wonende Cocksdorp, 24, gehuwd, schulpenvisser, protestant, 1m74, blauwe ogen, blond haar, kan niet schrijven, zat van 26 tot 29 april 1871 gevangen wegens het maken van nachtelijke burengeruchten en bewegingen te Texel.
• Cornelis de Porto, zoon van Timotho de Porto en Elizabeth Gielis, geboren en wonende Texel, 42, gehuwd, arbeider, rk, 1m68, blauwe ogen, bruin haar, was aangehouden wegens diefstal en werd onveroordeeld op 3-6-1871 naar Amsterdam getransporteerd.
• Hendrik Meijer, zoon van Jan Meijer en Catharina Maria Kogenhop [achternaam slecht leesbaar], geboren Hoorn, wonend Texel, 57, gehuwd, timmerman, Luthers, 1m66, blauwe ogen, blond haar, wegens eenvoudige diefstal veroordeeld tot 5 dagen gevangenschap. Op 30-10-1871 ingeschreven en op 31-10-1871 getransporteerd naar Alkmaar.
• Willem Verbaarschot, zoon van Willem Verbaarschot en Grietje Ras, geboren en wonende Texel, 15, timmermansleerling, 1m45, blauwe ogen, blond haar, wegens enkele diefstal van groen en dood hout 2 dagen gevangen van 17 tot 19-10-1883.
• Lambertus Halsema, zoon van Lourens Halsema en Martje Dijker, geboren en wonende Texel, 22, ongehuwd, arbeider, rk, 1m70, blauwe ogen, blond haar, wegens overtreding der jachtwet gevangen van 24 tot 26-10-1883.
• Biem Lap, zoon van Cornelis Lap en Naantje Biems Dogger, geboren en wonende Texel, 69, weduwnaar, landman, gereformeerd, 1m75, blauwe ogen, grijs haar, wegens openbare dronkenschap te Texel vastgezegen in het Huis van bewaring in Den Helder van 22 tot 25-11-1883.

Bron: Noord-Hollands Archief, inventaris 72 Huis van Bewaring te Den Helder, inventarisnummer 5